„Między kibolami” Billa Buforda – brutalny świat stadionowych bandytów i neonazistów | Recenzja książki

Są książki o piłce nożnej, po których człowiek ma ochotę od razu obejrzeć mecz. Są też takie, po których zaczyna się zastanawiać, po co właściwie ludzie chodzą na stadiony. „Między kibolami” (Among The Thuds) Billa Buforda (Wydawnictwo Cyranka 2021) należy zdecydowanie do tej drugiej kategorii.

To nie jest łatwa książka. Momentami czyta się ją naprawdę ciężko. Nie dlatego, że Buford pisze źle. Wręcz przeciwnie. Problemem jest to, co opisuje. A opisuje świat stadionowych bandytów, w którym mecz piłkarski jest często tylko pretekstem do przemocy, bijatyk i demonstracji siły.

„Szeptacz” – Robert De Niro w horrorze, który mógł przestraszyć bardziej

Lubię horrory, w których punkt wyjścia jest prosty, ale niepokojący. Dziecko znika bez śladu. Ojciec zaczyna szukać odpowiedzi. W tle pojawia się seryjny morderca, który odsiaduje wyrok, a mimo to ktoś najwyraźniej kontynuuje jego dzieło. Do tego Robert De Niro i tajemniczy Szeptacz, którym od lat straszy się dzieci. Trudno się na to nie skusić.

I „Szeptacz” (The Whisper Man USA, Wielka Brytania 2026) rzeczywiście okazał się całkiem niezłym horrorem. Tylko że cały czas miałem wrażenie, że mógł być znacznie lepszy. Najbardziej podobała mi się atmosfera. Film nie pędzi od jednej sceny straszenia do drugiej. Zamiast tego buduje napięcie i powoli odsłania kolejne elementy historii. Jest mrocznie, jest kilka naprawdę dobrych momentów i przede wszystkim jest poczucie, że za tym wszystkim kryje się coś znacznie gorszego, niż początkowo się wydaje.

„Gra o tron” – trzeci sezon. I co dalej?

Trzeci sezon „Gry o tron” (Game of Thrones USA, Wielka Brytania 2013) mam już za sobą. I chyba właśnie teraz zaczyna się mój problem z tym serialem. Bo trudno powiedzieć, że jest źle. Jest całkiem dobrze. Świat przedstawiony nadal robi wrażenie, intryg nie brakuje, bohaterów jest tylu, że czasami człowiek musi sobie przypomnieć, kto właściwie jest czyim bratem, ojcem, wujem albo wrogiem. A wszystko jest oczywiście znacznie bardziej skomplikowane, bo w Westeros rodzinne więzi mają dość osobliwy charakter.

Są świetne momenty, są zaskoczenia, są brutalne sceny i jest charakterystyczny dla „Gry o tron” brak gwarancji, że bohater, któremu zaczęliśmy kibicować, dotrwa do końca sezonu. To akurat zawsze działa. Tyle że… oglądałem trzeci sezon bez większych emocji. I to jest chyba najważniejsze. Nie miałem tego uczucia, że muszę włączyć kolejny odcinek, bo koniecznie chcę wiedzieć, co wydarzy się dalej.

„Resident Evil” jak za dawnych lat. Jest klimat, jest strach

Z „Resident Evil” (Czechy, Francja, Niemcy, USA 2026) mam problem podobny jak z większością ekranizacji gier. Z jednej strony wiem, że kino nie musi być kalką tego, co znamy z konsoli i komputerów. Z drugiej – jeśli bierze się na warsztat taką markę jak „Resident Evil”, to wypadałoby przynajmniej pamiętać, dlaczego ta gra działała.

Przez lata filmowcy najwyraźniej pamiętali głównie o zombie, potworach, strzelaniu i efektownych scenach akcji. Tymczasem sednem „Resident Evil” nigdy nie było to, ilu przeciwników można rozwalić w ciągu minuty. Chodziło o coś znacznie prostszego: jesteś sam, kończy ci się amunicja, nie wiesz, co znajduje się za następnymi drzwiami i zaczynasz się zastanawiać, czy naprawdę warto je otwierać. I właśnie to przypomniał sobie Zach Cregger.

Nie tylko dla dzieci. „Księga pustyni” naprawdę wzrusza

W sobotę rano, o 10:00, razem z Alą poszliśmy do kina na „Księgę pustyni” (L'enfant du désert Francja 2026). Godzina, jak na seans filmowy, dosyć bezlitosna. Człowiek jeszcze nie zdąży się na dobre rozbudzić, kawa nie zdąży zadziałać, a tu już trzeba oglądać film. Okazało się jednak, że był to bardzo dobry pomysł.

„Księga pustyni” Gillesa de Maistre to kino familijne, ale takie, którego nie trzeba oglądać wyłącznie dlatego, że przyszło się z dzieckiem. To przygodowa opowieść o Saharze, naturze, przetrwaniu i niezwykłej więzi człowieka ze zwierzętami.

„eXistenZ” – kiedy gra zaczyna kontrolować gracza

Są takie filmy, które po latach ogląda się przede wszystkim z sentymentu. I są też takie, które po latach okazują się jeszcze lepsze niż wtedy, kiedy powstały. „eXistenZ” Davida Cronenberga (Francja, Kanada, Wielka Brytania 1999) zdecydowanie zaliczam do tej drugiej kategorii. Obejrzany w Kinotece po raz kolejny zrobił na mnie bardzo dobre wrażenie. A nawet chyba większe niż kiedyś.

Cronenberg w 1999 roku zrobił film, który dzisiaj, w czasach wirtualnej rzeczywistości, gier coraz mocniej wchodzących w nasze życie i nieustannego pytania, co właściwie jest prawdziwe, brzmi zaskakująco aktualnie.

„Koszmar z ulicy Wiązów 2: Zemsta Freddy’ego” – dobry seans po latach!

Często tak zaczynam recenzje, ale... Czemu nie?!  Są takie filmy, do których wraca się po latach i człowiek trochę boi się, że wspomnienia były lepsze od samego filmu. „Koszmar z ulicy Wiązów 2: Zemsta Freddy’ego” (A Nightmare on Elm Street Part 2: Freddy's Revenge USA 1985) jest na szczęście jednym z tych, które potrafią się obronić. A nawet więcej – po latach ogląda się go naprawdę dobrze.

Oczywiście nie jest to film taki jak pierwsza część Wesa Cravena. I chyba właśnie tutaj tkwi jego największy problem, ale też pewien urok. „Koszmar z ulicy Wiązów 2” idzie własną drogą. Za kamerą stanął Jack Sholder, za scenariusz odpowiada David Chaskin, a pomysł na historię wykorzystuje świat stworzony przez Cravena, ale próbuje zrobić z nim coś trochę innego.

To miała być fikcja. Dziś „Peacemaker” przeraża

Są takie filmy, które pamiętamy przez lata jako czystą, kinową rozrywkę. Dynamiczne, efektowne, pełne pościgów, eksplozji i bohaterów ratujących świat w ostatniej sekundzie. Peacemaker (US 1997) Mimi Leder był dla mnie kiedyś właśnie takim filmem. Jednym z ulubionych sensacyjniaków lat 90. Robił piorunujące wrażenie, miał tempo, świetną obsadę i ten charakterystyczny klimat kina, które jeszcze nie próbowało wszystkiego tłumaczyć widzowi trzy razy.

Po latach wróciłem do niego i okazało się, że nadal działa. Co więcej – momentami działa nawet mocniej. Ale dziś Peacemaker ogląda się już w zupełnie innym kontekście. 

Facebook miał łączyć ludzi. Fincher pokazał coś innego

W ten weekend obejrzałem dwa filmy Davida Finchera. Najpierw ponownie „Podziemny krąg”, a później „The Social Network” (USA 2010). Dwa zupełnie różne światy, dwa filmy nakręcone w odstępie ponad dekady, ale oba przypominające, dlaczego Fincher przez lata był jednym z moich ulubionych reżyserów.

I o ile „Podziemny krąg” jest filmem o buncie, frustracji i potrzebie wyrwania się ze świata, który człowieka przytłacza, o tyle „The Social Network” opowiada o stworzeniu narzędzia, które miało ludzi łączyć, a z czasem zaczęło zmieniać sposób, w jaki funkcjonuje cały świat To naprawdę bardzo dobry film.

Dwadzieścia siedem lat później: „Podziemny krąg”

Był taki czas, kiedy David Fincher należał do moich ulubionych reżyserów. „Siedem”, „Gra” czy"Obcy 3". Nawet jeśli nie każdy jego film trafiał równie mocno, zawsze było wiadomo, że za kamerą stoi ktoś, kto ma własny styl, obsesje i przede wszystkim coś do powiedzenia. „Podziemny krąg” (Fight Club Niemcy, USA 1999) pozostaje jednak chyba najbardziej bezczelnym, wściekłym i niebezpiecznym filmem w jego dorobku.

„Omen II” po latach. Film, który kiedyś mnie rozczarował, dziś bardzo się podoba

Są filmy, które odbiera się zupełnie inaczej po latach. Nie dlatego, że się zmieniają, ale dlatego, że zmienia się widz. Tak właśnie było u mnie z „Omenem II” (Damien: Omen II USA 1978). Kiedy oglądałem ten film po raz pierwszy, wydawał mi się wyraźnie słabszy od znakomitego „Omenu” Richarda Donnera. Był mniej efektowny, wolniejszy i pozbawiony tego samego poczucia nieustannego zagrożenia. Pamiętałem go jako poprawną kontynuację, ale nic więcej.

Przy ponownym seansie odkryłem jednak film, który zaskoczył mnie bardziej, niż się spodziewałem.
„Omen II” z 1978 roku, wyreżyserowany przez Dona Taylora i Mike'a Hodgesa, nie próbuje kopiować pierwszej części. Zamiast kolejny raz opowiadać historię ludzi odkrywających prawdę o Antychryście, skupia się na samym Damienie.

„Skażenie” – ani nie straszy, ani nie śmieszy

Jest wiele filmów, które ogląda się z myślą: „to już było”. Są też takie, przy których człowiek zaczyna się zastanawiać, ile razy można jeszcze wykorzystać ten sam pomysł. „Skażenie” (Cold Storage Francja, USA, Wielka Brytania 2026) Jonny'ego Campbella należy niestety do tej drugiej kategorii.

Punkt wyjścia jest całkiem obiecujący. W opuszczonym wojskowym laboratorium przez dziesięciolecia przechowywany jest niezwykle groźny, mutujący mikroorganizm. Obiekt zostaje jednak przekształcony w magazyn, a wzrost temperatury powoduje, że zamrożone zagrożenie budzi się do życia. Śmiertelny grzyb zaczyna się rozprzestrzeniać, a z jego powstrzymaniem muszą poradzić sobie dwójka pracowników magazynu oraz były specjalista od bioterroryzmu. I oczywiście od ich powodzenia zależy los zdecydowanie większej części ludzkości.

„Brudny Henryk” – tak złe kino, że aż genialne! Pełna sala Kinoteki i najlepsza zabawa

Są takie filmy, które ogląda się z podziwem. Są też takie, które ogląda się z wypiekami na twarzy, bo człowiek zastanawia się, jakim cudem ktoś wpadł na pomysł, żeby w ogóle je nakręcić. „Brudny Henryk” (Polska 2017) zdecydowanie należy do tej drugiej kategorii. I właśnie dlatego tak dobrze pasuje do cyklu „Najlepsze z Najgorszych”.

Ostatni dom – kiedy morze postanawia upomnieć się o swoje

Są takie filmy, których pomysł jest zdecydowanie ciekawszy niż jego realizacja. „Ostatni dom” (The Last House Francja, USA, Wielka Brytania 2026) Louisa Leterriera należy właśnie do tej kategorii, choć muszę przyznać, że przez sporą część seansu byłem naprawdę zaciekawiony. Netflix bierze rodzinę, zamyka ją we własnym domu i dorzuca do tego tajemnicze stworzenia z morza, które najwyraźniej postanowiły przypomnieć ludzkości, kto tak naprawdę był na tej planecie pierwszy.

Jack Ryan, którego pamiętam, już nie wróci

Kiedyś namiętnie czytałem Toma Clancy’ego. Jego powieści były dla mnie czymś więcej niż tylko sprawnie napisanymi thrillerami – miały klimat, szczegółowość i ten charakterystyczny techniczny realizm, który sprawiał, że człowiek naprawdę wchodził w świat szpiegów, agentów i wielkiej polityki. A Jack Ryan był jednym z moich ulubionych bohaterów.

Z czasem jednak Clancy zaczął bardziej produkować książki niż je pisać, a ja straciłem zainteresowanie kolejnymi tomami. Dlatego do filmu "Tom Clancy: Jack Ryan - Wojna duchów" (USA 2026 Jack Ryan: Ghost War) podchodziłem trochę z sentymentem, ale też z ostrożnością.

„Wieczna wojna” – świetna opowieść antywojenna

Są takie komiksy, które po prostu dobrze się czyta. Są też takie, które zostają w głowie na długo. „Wieczna wojna” Joe Haldemana i Marvano (Egmont Polska 2009) zdecydowanie należy do tej drugiej kategorii. Kolejny świetny komiks, który polecił mi mój kumpel Tomek. 

To naprawdę świetna, mocna i bardzo antywojenna opowieść. I chyba właśnie to zrobiło na mnie największe wrażenie. Bo pod efektowną historią science fiction kryje się coś znacznie ważniejszego – opowieść o bezsensie wojny, manipulowaniu ludźmi, posłuszeństwie wobec rozkazów i świecie, w którym kolejne pokolenia wysyła się na front, często nawet nie próbując odpowiedzieć na pytanie: po co?

"Pułapka”, czyli kiedy polski serial kryminalny naprawdę potrafi wciągnąć

Nie będę udawał – jestem fanem polskich produkcji. Zawsze chętniej dam szansę rodzimemu serialowi niż kolejnej, często bardzo poprawnej, amerykańskiej produkcji zrobionej według instrukcji obsługi. Dlatego do „Pułapki”  (Polska 2018) podchodziłem z nastawieniem raczej życzliwym. I dobrze, bo dostałem kryminał, który może nie jest bez wad, ale potrafi wciągnąć.

Główną bohaterką jest Olga Sawicka, popularna autorka powieści kryminalnych. Po śmierci męża przeżywa twórczy i życiowy kryzys. Alkohol, papierosy, basen i pustka zamiast kolejnej książki. Wszystko zmienia się, kiedy Olga zainteresuje się historią nastoletniej Ewy Maj, wychowanki domu dziecka. Dziewczyna jest tajemnicza, zamknięta w sobie i wyraźnie coś ukrywa.

Nie ma głupich. Przewidywalny Coben, którego czyta się świetnie

Harlan Coben wraca, a ja wracam do Cobena. I dobrze, bo po jakimś czasie przerwy znowu przypomniałem sobie, dlaczego tak dobrze czyta się jego książki.

„Nie ma głupich” (Nobody's fool Wydawnictwo Albatros 20026) nie jest może powieścią, która wywróci do góry nogami moje spojrzenie na kryminał. Coben ma już swoje sprawdzone patenty i właściwie od początku można się domyślać, dokąd ta historia zmierza. Bywa przewidywalny, momentami nawet bardzo. Ale… zupełnie mi to nie przeszkadzało.

Spider-Man: Całkiem nowy dzień – recenzja. Lepszy, niż się spodziewałem

Nie ukrywam – na „Spider-Mana: Całkiem nowy dzień” (Spider-Man: Brand New Day USA 2026) szedłem bez wielkich oczekiwań. Po kolejnych filmach, serialach, spin-offach i całym tym pajęczym multiwersum można już mieć wrażenie, że Marvel wycisnął z człowieka-pająka wszystko, co się dało. A jednak tym razem zostałem całkiem przyjemnie zaskoczony.

Bo „Spider-Man: Całkiem nowy dzień” podobał mi się bardziej, niż się spodziewałem.

Czarne lustro – sezon 7. Przyszłość, która już puka do drzwi

 „Czarne lustro” ma tę nieprzyjemną właściwość, że po niektórych odcinkach człowiek zaczyna patrzeć na telefon, komputer czy nawet zwykłą kartę płatniczą z pewną podejrzliwością. Niby oglądamy science fiction, niby wydarzenia rozgrywają się w przyszłości, a jednak coraz częściej trudno oprzeć się wrażeniu, że Charlie Brooker nie tyle wymyśla przyszłość, ile po prostu bardzo uważnie przygląda się teraźniejszości.

Siódmy sezon (Black Mirror Wielka Brytania 2025) jest pod tym względem wyjątkowo mocny. Sześć historii, sześć różnych pomysłów, a wspólny mianownik pozostaje ten sam: technologia sama w sobie nie jest największym zagrożeniem. Największym zagrożeniem jest człowiek, który dostaje do ręki nowe narzędzie i natychmiast zaczyna zastanawiać się, jak można na nim zarobić.